BELGACOM – 17/12/2008

Beschrijving van de reclame

De radiospot begint met de stem van een vrouw die zegt “Word Pay & Go vóór 31 januari 2009 en krijgt 50% korting tot de zomer. Zo kan je je relaties een beetje uitdiepen”. Het spotje laat vervolgens een telefonische conversatie tussen twee mannen horen. De ene vraagt aan de andere hoe het met hem gaat. Hij antwoordt "ça va". Na verder aandringen van de eerste die wil weten hoe het echt met hem gaat, antwoordt hij : “hé zeg janet stop daar eens mee jongen”.

Motivering van de klacht(en)

1) Omdat hij anders geaard is, wilt de klager niet continu met het scheldwoord 'janet' te maken krijgen. Door jaren hard te werken heeft hij zijn jonge collega's, die ook al 'janet' gebruikte, kunnen overtuigen om dit woord niet meer te gebruiken, zodoende er toch een andere taalcultuur te laten ontstaan.
Hij heeft de intentie om naar de rechtbank te stappen indien het woord 'janet' niet snel geschrapt wordt uit de reclamespot.

2) De grap gaat over het feit dat mannen niet over gevoelens willen spreken. De klager vindt het gebruik van het woord Jeanette in deze radiospot schokkend en stereotyperend (stereotype: echte mannen spreken niet over hun gevoelens, alleen jeanetten spreken over hun gevoelens, en een jeanette is geen echte man).
Tevens is jeanette een scheldwoord dat voor mensen in de homogemeenschap schokkend en kwetsend is, en blijk geeft van discriminatie tegen homo's. Gebruik van Jeanette in massamedia vulgariseert het gebruik van het scheldwoord en keurt indirect discriminatie goed.

Standpunt van de adverteerder

Het agentschap legde de motivatie uit voor de radiospot in kwestie. Het spotje bevat effectief het woord “janet” en is in die context bedoeld als een “stereotyperende” benaming tussen twee uiterst viriele/machistische mannen als ze het hebben over het delen van emoties. Stereotype dat zij in het maken van reclamecampagnes al wel eens durven toe te laten. Zij hebben bij het maken van dit radiospotje de mening gevraagd van verscheidene Holebi’s die bij hen op bureau tewerk gesteld zijn en deze hadden unaniem geen probleem met het script gezien zij er het humoristische tweedegraads aspect uit haalden. Zij hebben het script dan ook met aandringen aan hun klant “verkocht”.

Het agentschap heeft de klacht rechtstreeks gekregen en zij hebben bij nader inzien wel de slechte smaak van het spotje ingezien. Zij zijn van mening dat het gebruik van het woord “janet” zeker niet noodzakelijk is voor het goed functioneren van het radiospotje, zij hebben het dan ook onmiddellijk van antenne gehaald en hebben een nieuw spotje geleverd dat op antenne is ipv het vorige. Zij zijn er van bewust dat dergelijk nutteloos gebruik van potentieel gevoelige uitspraken, zeker naar minoriteiten die al hard voor moeten vechten, ongehoord is.

Een nieuwe golf van de campagne was voorzien, ook deze heeft enkel het nieuwe spotje benut.

Jurybeslissing

De Jury heeft vastgesteld dat de spot een telefonische conversatie tussen twee mannen laat horen. De ene vraagt aan de andere hoe het met hem gaat. Hij antwoordt "ça va". Na verder aandringen van de eerste die wil weten hoe het echt met hem gaat, antwoordt hij : “hé zeg janet stop daar eens mee jongen”.

De Jury is van oordeel geweest dat het gebruik van het woord ‘janet’ stereotyperend is en laat uitschijnen dat echte mannen niet over hun gevoelens praten. Op die manier draagt het spotje bij tot het bestendigen van sociale vooroordelen of van stereotypes die indruisen tegen de maatschappelijke evolutie of tegen de gangbare gedachtegang binnen de bevolking, hetgeen strijdig is met de punten 3 en 4 van de Aanbevelingen van de JEP i.v.m. de afbeelding van de mens.

De Jury is ook van mening dat het woord ‘janet’ kleinerend is ten aanzien van homo’s en daardoor strijdig is met artikel 12 van de code van de Internationale Kamer van Koophandel (ICC code).

Op basis van de bovenvermelde bepalingen heeft de Jury de adverteerder verzocht om deze spot te wijzigen (door het woord ‘janet’ te verwijderen) ofwel deze spot niet meer uit te zenden.

Dienaangaande heeft de Jury er goed nota van genomen dat de adverteerder zelf al besloten had om het spotje van antenne te halen en om het te vervangen door een nieuwe spot zonder het woord ‘janet’. De Jury heeft de zin voor zelfdiscipline van de adverteerder gewaardeerd.

Aangezien geen hoger beroep werd ingesteld, werd dit dossier afgesloten.

Adverteerder: BELGACOM
Product/Dienst: Pay & Go
Media: Radio
Initiatief: Consument
Datum afsluiting:  17/12/2008